Narxlarni qanday hisoblaymiz
Eʼlonlar qayerdan olinadi, takrorlarni qanday olib tashlaymiz va «odatiy narx» hamda «bozordan arzon» nimani anglatadi.
Eʼlonlar qayerdan
Toshkent, Toshkent viloyati, Andijon, Namangan, Qoʻqon va Fargʻonadagi uy-joy eʼlonlari joylanadigan 207 ta ochiq Telegram-kanaldan. Faqat ularning ochiq sahifalarini oʻqiymiz, obunasiz. Har bir eʼlonda kanaldagi postga havola bor. Olib tashlangan eʼlonlarni (ijaraga berilgan, sotilgan, oʻchirilgan) 90 kun saqlaymiz, keyin telefon, matn va rasmlarni oʻchiramiz — statistika uchun narx, tuman va maydon qoladi.
Matnni qanday tahlil qilamiz
Narx, xonalar, tuman, qavat va maydonni eʼlon matnidan Google Gemini neyrotarmogʻi ajratib oladi. Telefon raqamlari va @niklar unga yuborilmaydi — ularni oldindan yashiramiz. Matnda biror narsa boʻlmasa, maydon boʻsh qoladi — taxminlarsiz. Soʻmdagi narxlarni Oʻzbekiston Markaziy bankining rasmiy kursi boʻyicha dollarga oʻtkazamiz.
Takrorlar
Bitta kvartirani koʻpincha bir nechta kanalga joylashadi. Biz rasm, matn va parametrlarni — xonalar, qavat, tuman, narxni — solishtiramiz va bunday kvartirani bitta kartochka bilan koʻrsatamiz. Hisoblarda ham u bitta.
Odatiy narx (mediana)
Bu narxlar qatorining oʻrtasi: kvartiralarning yarmi arzonroq, yarmi qimmatroq. Tuman va xonalar soni boʻyicha soʻnggi 60 kun uchun, har soatda hisoblaymiz. Hisobga har bir kvartira uchun bitta eʼlon va bitta kanaldan uchtadan koʻp boʻlmagan eʼlon olinadi — bitta katta kanal narxni buzmasligi uchun (bozori bir-ikki mahalliy kanaldan iborat viloyat shaharlarida bu cheklov yoʻq). 8 tadan kam eʼlonli guruhni hisoblamaymiz. Aniq xatolar — oyiga $50 dan arzon yoki $20 000 dan qimmat, «bir kishi uchun» narx — chiqarib tashlanadi.
«Bozordan arzon»
Narx atrofdagi shunday kvartiralar uchun odatiy narxdan past boʻlsa, eʼlonda belgi chiqadi: «bozordan 15% arzon». Toshkentda tuman katta va narxlar har xil, shuning uchun odatiy narx — eʼlondagi joydan (mavze, moʻljal, metro) xonalar soni bir xil 12 ta eng yaqin eʼlon medianasi (xaridda — 15 ta, 1 m² narxi), 5 km gacha va bitta kanaldan uchtagacha; kartochkada necha kilometrgacha borilgani koʻrinadi. Yaqinda 8 tadan kam boʻlsa — tuman boʻyicha. Eng yaqinlar arzonroq, butun tuman esa qimmatroq boʻlsa, «bozordan arzon» demaymiz — ikkala raqamni koʻrsatamiz. 10% dan kichik farqni foizsiz «odatiy narx darajasida» deymiz: mediana bundan aniqroq emas. Maydoni odatiy boʻlmagan uch va undan koʻp xonalilarni uch xonali va kattaroq kvartiralar orasida kvadrat metr narxi boʻyicha solishtiramiz; bir va ikki xonalilarda narx maydonga deyarli bogʻliq emas — ularni xonalar soni boʻyicha solishtiramiz, juda kichiklariga esa «shubhali arzon» demaymiz. Mavzelar nomi va chegaralari — Toshkent shahar hokimligining ochiq maʼlumotlari (opendata.tashkent.uz).
Ijara indeksi
Alohida koʻrsatkich — yangi eʼlonlar narxi oydan oyga va haftadan haftaga qanday oʻzgarayotgani. Toshkentda oy davomidagi barcha yangi eʼlonlar medianasi — har bir kvartira uchun bitta eʼlon, kanal cheklovisiz va «atrofda»siz, shuning uchun kartochkalar va tuman sahifalaridagi odatiy narxdan farq qilishi mumkin. Oʻtgan oylar oʻsha eʼlonlardan qayta hisoblanadi. Grafikda — xuddi shu, haftalar boʻyicha (dushanba — yakshanba). Oy va haftani shunday xonali kamida 50 ta eʼlon boʻlsagina koʻrsatamiz va solishtiramiz.
Ijara — maoshga nisbatan
Oy ijara medianasi Markaziy bank kursi boʻyicha soʻmga oʻtkaziladi va Statistika qoʻmitasining (stat.uz) soʻnggi nashridagi Toshkentdagi oʻrtacha hisoblangan ish haqiga boʻlinadi. Bu ish haqi soliq ushlanmasdan oldingi va kichik korxonalar hamda mikrofirmalarsiz, shuning uchun real daromaddagi ulush odatda yuqoriroq.
Cheklovlar
Bu shartnomalardagi emas, eʼlonlardagi narxlar: kelishuvdan keyin yakuniy narx farq qilishi mumkin. Tuman toʻgʻridan-toʻgʻri aytilmagan boʻlsa, uni moʻljal yoki mahalla boʻyicha aniqlaymiz. Biz eʼlonlarda yozilganini koʻrsatamiz va kvartiralarni tekshirmaymiz.
Iqtibos
Raqamlardan kvadro.app saytiga havola bilan foydalanish mumkin. Savollar — [email protected].
Yangi kvartiralar — darhol Telegramda
Tuman, narx va xonalarni tanlang — bot mos eʼlonni kanallarda paydo boʻlishi bilan yuboradi. Bepul.
Telegramda ochish